PDP ฉบับใหม่กำลังจะบรรจุ SMR — แปลว่าอะไร

PDP ย่อมาจากแผนพัฒนากำลังผลิตไฟฟ้าของประเทศ พูดง่ายๆ คือแผนแม่บทที่บอกว่าอีก 20-30 ปีข้างหน้าไทยจะผลิตไฟฟ้าจากอะไรบ้าง สัดส่วนเท่าไร ทุกโรงไฟฟ้าใหม่ที่จะเกิดขึ้นต้องมีที่ทางอยู่ในแผนนี้ก่อน ไม่งั้นก็เดินหน้าไม่ได้

ตอนนี้มีข่าวว่า PDP ฉบับใหม่ (เรียกกันว่า PDP 2026) กำลังจะประกาศช่วงสิงหาคม-กันยายนปีนี้ ครอบคลุมถึงปี 2593 และมีประเด็นที่ผมว่าน่าจับตาคือมันจะบรรจุ SMR เข้าไปแบบจริงจังเป็นครั้งแรก

อะไรเปลี่ยนไปจากฉบับเดิม

PDP 2024 ที่ใช้อยู่ตอนนี้พูดถึงนิวเคลียร์แบบระมัดระวังมาก — วางไว้แค่ 2 หน่วย หน่วยละ 300 เมกะวัตต์ เดินเครื่องปี 2580 พูดตรงๆ คือเป็นแค่การเปิดช่องไว้เฉยๆ ยังไม่ใช่แผนที่ผลักดันจริงจัง

ฉบับใหม่ที่กำลังจะออกมา ตามข่าวที่ผมตามอยู่ มีกรอบตัวเลขใหญ่ขึ้นชัดเจน คือ 2,000-4,000 เมกะวัตต์ภายในทศวรรษ ซึ่งถ้าเทียบกับ 600 เมกะวัตต์เดิม นี่คือการขยับสเกลกันคนละเรื่อง แถมยังมี EGAT เป็นผู้นำร่องโดยตรง ไม่ใช่แค่เปิดให้เอกชนศึกษา

เป้าไฟสะอาดก็ตั้งไว้สูงขึ้นเป็นอย่างน้อย 60% ของกำลังผลิตทั้งหมด และนิยาม "ไฟสะอาด" ในแผนนี้นับ SMR รวมเข้าไปด้วย — ตรงนี้สำคัญ เพราะมันหมายความว่านิวเคลียร์ไม่ได้ถูกมองแยกจากพลังงานหมุนเวียนอีกต่อไปในทางบัญชีพลังงานของประเทศ

ความร่วมมือระหว่างประเทศก็ขยับไปพร้อมกัน มี MoU ระหว่าง KHNP กับ EGAT ตั้งแต่มิถุนายน 2568 และกรอบความร่วมมือวิจัยพัฒนาไทย-เกาหลีใต้ตั้งแต่มีนาคม 2568 — พูดง่ายๆ คือเรื่องนี้ไม่ได้เพิ่งเกิดขึ้นตอนแผนประกาศ แต่มันมีการปูทางมาสักพักแล้ว

ตัวเลขและกรอบเวลาทั้งหมดนี้มาจากรายงานข่าวก่อนแผนประกาศจริง — PDP ยังไม่ออกมาเป็นทางการตอนที่ผมเขียนบทความนี้ รายละเอียดสุดท้ายอาจต่างจากที่ร่างไว้

ทำไมเรื่องนี้ถึงกระทบงานกำกับดูแลตั้งแต่วันนี้

คนทั่วไปอาจมองว่า SMR ยังไม่มีการก่อสร้างสักก้อนคอนกรีตเดียว แล้วมันเกี่ยวอะไรกับตอนนี้ คำตอบคือ งานกำกับดูแลความปลอดภัยนิวเคลียร์ไม่ได้เริ่มตอนที่เสาเข็มแรกลงดิน มันเริ่มตั้งแต่ขั้นเลือกไซต์ ประเมิน siting criteria ตรวจสอบผู้เสนอเทคโนโลยี ทำกรอบกฎหมายรองรับ เตรียมกำลังคนที่มีความรู้เฉพาะทางด้านนี้ — งานพวกนี้ใช้เวลาเป็นปี บางเรื่องเป็นสิบปี

เมื่อ PDP บรรจุ SMR เข้าไปแบบมีกรอบเวลาชัดเจนแบบนี้ หน่วยงานกำกับดูแลต้องเริ่มขยับตามไปด้วย ไม่ใช่รอให้ EGAT เซ็นสัญญากับผู้ขายเทคโนโลยีก่อนแล้วค่อยเริ่มคิดเรื่องกรอบกำกับ เพราะถ้าทำแบบนั้นจะกลายเป็นคอขวดตอนท้าย

ความเห็นส่วนตัว

อันนี้เป็นมุมมองส่วนตัวของผมในฐานะคนที่ติดตามเรื่องนี้เท่านั้น ไม่ใช่ท่าทีของหน่วยงานใด

สิ่งที่ผมมองว่าน่าติดตามที่สุดไม่ใช่ตัวเลขเมกะวัตต์ในแผน แต่เป็นว่าพอแผนประกาศจริงในเดือนสิงหาคม-กันยายนนี้ กรอบเวลาและตัวเลขจะยังคงเหมือนที่เป็นข่าวอยู่หรือเปลี่ยนไป แผนพลังงานไทยมีประวัติที่ตัวเลขขยับบ่อยระหว่างร่างกับฉบับจริง ยิ่งเรื่องนิวเคลียร์ที่มีทั้งมิติเทคนิค การเมือง และความรู้สึกสาธารณะเข้ามาเกี่ยวด้วย ยิ่งมีโอกาสเปลี่ยนสูง

ถ้าอยากติดตามเรื่องนี้ต่อ ผมแนะนำจับตาสามจุด คือตัวแผน PDP ฉบับทางการที่จะประกาศ ความคืบหน้าของ EGAT ในฐานะผู้นำร่อง และสถานะความร่วมมือกับ KHNP ว่าขยับจาก MoU ไปสู่ feasibility study จริงหรือยัง